“Một sự thật cá nhân bị dồn nén tận đáy của ý thức”: Lối viết và tiếng nói nữ trong “Chiến tranh không có một khuôn mặt phụ nữ”

Một tác phẩm như Chiến tranh không có một khuôn mặt phụ nữ, với quy mô cực kì lớn của những đối tượng tham gia phỏng vấn, là một sự thể hiện đậm đặc lối viết nữ vì lời trần thuật không chỉ của riêng một nhân vật, một tác giả nữ (vốn chỉ đưa một lượng rất ít lời kể và kinh nghiệm của mình) mà là của chung một cộng đồng nữ. Thế giới trải nghiệm trong tác phẩm là một tự sự nữ, theo cách nói của Hélène Cixous. Như chính tác giả nhận xét, đó là “các câu chuyện thuộc một tính chất khác và nói về những chủ đề khác”, tạo nên “cuộc chiến tranh ‘nữ’ có những màu sắc riêng của nó, những mùi riêng của nó, nguồn chiếu sáng riêng và không gian cảm xúc riêng của nó”. Lối viết nữ biểu hiện qua cách thức tư duy, cách thức tổ chức câu chuyện của những nữ cựu binh. Khi họ kể về chính họ, tái hiện ký ức về cuộc chiến tranh, thì ngay cả ngôn ngữ trong tác phẩm cũng thay đổi so với thứ ngôn từ nam quen thuộc. Continue reading “Một sự thật cá nhân bị dồn nén tận đáy của ý thức”: Lối viết và tiếng nói nữ trong “Chiến tranh không có một khuôn mặt phụ nữ”

Advertisements

“Chiến tranh không có một khuôn mặt phụ nữ,” Phụ nữ có được lên tiếng?

CHIẾN TRANH KHÔNG CÓ MỘT KHUÔN MẶT PHỤ NỮ Của Svetlana Alexievich. Dịch bởi Nguyên Ngọc 464 trang. Tao Đàn và NXB Hà Nội. 128.000 đ Đánh giá: **** Như nhà nghiên cứu Việt Thanh Nguyễn viết trong cuốn “Nothing ever dies,” chiến tranh diễn ra hai lần, lần thứ nhất trên chiến trường, lần thứ hai trong ký ức. “Chiến tranh không có một khuôn mặt phụ nữ” là một tuyển tập các câu chuyện về những trải nghiệm đau thương đầy cảm động của phụ nữ trong chiến tranh thế giới thứ 2, nơi hồi ức của họ vẫn … Continue reading “Chiến tranh không có một khuôn mặt phụ nữ,” Phụ nữ có được lên tiếng?