Hoạt động của Zzz Review năm 2022
được sự hỗ trợ của Viện Goethe

Khâu Diệu Tân, Nhật ký Cá sấu (trích)

Theo dõi Zzz Review năm bữa nửa tháng của chúng tôi
Thời gian đọc: 25 phút

Sổ số 5

1

Năm 1989, năm ba đại học. Sau cuộc sống luyện ngục giãy giụa với ham muốn năm thứ nhất, trong mười tám tháng sau khi cắt đứt với ham muốn, tâm trạng tuột dốc không phanh như “người mù xuống biển”, mãi tới khi tôi rơi vào hố đen của cái chết, âm thanh duy nhất dưới đáy hố là tiếng gọi của Thủy Linh. Tiếng gọi ấy cứ văng vẳng bên tai tôi khi gần khi xa, tôi mò mẫm va đụng trong đường hầm giữa sống và chết, lần theo tiếng gọi của nàng, giữa hỗn độn dường như lại thấy một mối chết.

Cảm thấy chỉ có Thủy Linh là cái chân thực thuộc về tôi. Trong hơn một năm ấy, mỗi đêm trong căn hộ độc thân trên tầng thượng ở đường Đinh Châu, tôi một mình ngủ trong quan tài đá, biết quá rõ mọi người trên đời đều không có mối liên kết nào tới mình, ngoại trừ Thủy Linh. Cái chân thực bên trong và hiện thực bên ngoài gần như hoàn toàn lệch nhau, chẳng có hoa văn nào trùng khớp. Ánh mắt, giọng nói, những câu ngắt quãng của nàng như những con đỉa hút máu cuộn tròn bám trên mình tôi, hút hết sức lực trong máu gan máu ruột tôi, tuy bị tôi dùng màng nhựa trong bọc lại, tách chúng khỏi mình, nhưng khi bọt trắng của cái chết len vào qua khe cửa, tràn đầy mặt đất, tôi ngạc nhiên nhận ra, chỉ có nàng mới là thứ mọc ra từ trái tim tôi.

Đó là một quan điểm mới để nhìn thế giới, hoặc có lẽ tôi đã dùng quan điểm này để cưỡng lại bên ngoài từ lâu lắm, chẳng qua tôi không “phát hiện” ra mà thôi: thì ra thứ mọc ra từ trái tim tôi mới có ích cho tôi. So với những thứ khác, những quan hệ, danh phận, tiền bạc, sở hữu và thói quen mà tôi gom góp được trong hai mươi năm sống trên đời, trên bình diện quan trọng nhất đều nằm trong bàn tay hung ác của lòng khao khát được chết, cộng hết lại cũng chỉ là không. Người nhà từ nhỏ đã xúm xít quanh tôi dù có yêu tôi tới đâu cũng không cứu được tôi, bản chất không hợp, tôi không để họ lại gần trái tim mình chút nào, chỉ ném cho họ một tôi giả nhưng khá gần với tưởng tượng của họ. Họ ôm hình nộm của tôi nhảy những bước nhịp nhàng, đó là cái tôi giả được tính toán kỹ càng mà phóng chiếu ra, ở chính xác tâm vòng tròn tưởng tượng lấy bán kính trung bình của mọi người, đó là ảnh ảo (tôi là cái gì thì rất khó định hình nhưng cái gì không phải tôi thì rõ rành rành), còn cái tôi thật, là bức tường sống đang đau đớn bong tróc ra đây, thì đang tan rã ở xa xôi vô hạn, rời xa khỏi vòng tròn tâm tưởng bình thường mà 90% loài người đang chen chúc trong đó.

Chẳng một ai tôi muốn tới nói ra những lời tôi tự nhủ lòng, chẳng việc gì tôi làm có thể giảm bớt khổ đau, chẳng có nguyên nhân cụ thể nào khiến tôi cố định mình lại, dù trong lòng tôi thích thú tận hưởng tất cả những rối loạn khốn kiếp ấy. Ngoài ra đều là hư không.

Rốt cuộc cái gì mới là chân thực đây? Ngay khái niệm “chân thực” trừu tượng này làm thế nào “chân thực” hóa nó lên trong tim tôi, cũng chỉ có một cái bóng mơ hồ. Nhưng từ khóa này dường như là điểm tựa xiên toàn thể tôi lên. Giống như phạm nhân vừa vào tù phải bỏ tất cả quần áo trang sức tùy thân vào túi ni lông, đổi lấy một chiếc chìa khóa tủ đựng đồ, toàn bộ trang bị cuộc sống của tôi, trái lại giống như bộ áo tù trên mình tù nhân, chỉ khoác hờ bên ngoài cơ thể. Điều tôi khao khát là được xoay chìa khóa, nhìn cho thỏa cặp mắt sống động của Thủy Linh.

Một người như tôi. Một cô gái trong mắt người đời – dù thực ra cái người đời nhìn thấy chỉ là ảo ảnh về một người, ảo ảnh ấy phù hợp với các phạm trù của họ. Còn dưới con mắt tự nhìn nhận của riêng tôi, đó lại là một con quái vật nửa người nửa ngựa trong thần thoại Hy Lạp. Một con quái vật như tôi, vậy mà cũng có một cô gái khác một lòng một dạ yêu thương. Từ khi tôi rũ bỏ được kẻ yêu tôi thành thực ấy, trốn thoát khỏi đối tượng ham muốn mà tôi vừa khao khát vừa sợ hãi, sau mười tám tháng dài đằng đẵng, chuyện ấy mới dường như bắt đầu cháy lên từ một cây nến nào đó ở xa tít tắp, lan từ cây này sang cây khác, cuối cùng thắp sáng lên cây nến trước mặt tôi, cũng chính vào lúc xung quanh đã tối mịt mùng, để tôi trông thấy dấu vết ánh lửa truyền đi, cái lưỡi của vết lửa liếm vào tôi – bất luận tôi là ai, bất luận người khác nhìn nhận tôi thế nào, bất luận tôi có biết mình là ai hay không, thì trên thế giới này vẫn có thể có một người, từ lâu đã hoàn toàn chấp nhận tôi, lúc nào cũng nghĩ về tôi, thực lòng thực dạ yêu tôi.

Đây là sự thực! Mùa hè năm thứ ba đại học, tôi vừa dọn tới đường Công Quán, trong một đêm tím biếc, câu này đã nện vào tôi. Đương lúc giao mùa cuối hạ đầu thu, sắc đêm mát lạnh như thủy ngân được tinh linh giội xuống, tôi ngồi ở đầu đường, chỗ ngã tư cắt ngang đường Roosevelt, trên con đường lát gạch đỏ trước một tiệm nhạc cụ đã đóng cửa, trong đầu văng vẳng một khúc piano. “Thanksgiving”, yên tĩnh lại bọc trong không khí tôn giáo, rít nhẹ hơi thuốc, hồi tưởng lại năm năm rời quê hương một mình sống ở Đài Bắc. Tháng năm đưa đến cho tôi một số người, rồi lại đưa họ đi, chẳng để lại gì. Giữa đêm khuya, tôi ngồi trong một góc thành phố bỏ hoang, một mình đốt khói sói[1] giữa hoang vu.

Bánh răng ký ức chầm chậm xoay: cảnh cả nhà sống chung thuở bé; rồi từng đứa con lần lượt rời nhà, đến lượt vóc dáng gầy gò nhỏ bé của tôi khoác ba lô lên học ở Đài Bắc; người tôi yêu thầm thời cấp ba và nhóm bạn tâm giao cùng nhau trưởng thành cùng nhau khóc cười cũng bị chia cắt trong dòng nước xiết khi tiếp tục trưởng thành, gặp nhau nếu không phải gượng gạo giao tiếp thì cũng không nhận ra được tình cảm quý mến nhau khi xưa nữa, chỉ còn nỗi bi ai câm lặng; thời đại học như ở giữa dung dịch loãng, những phân tử người với người càng không dễ gặp nhau, có mấy người có thiện chí định tiếp cận tôi, song đều vì tinh thần trồi sụt như vỏ Trái Đất mà cư xử không phải với họ, cuối cùng đánh mất; chỉ có duy nhất hòn ốc đảo Thủy Linh, thì cũng như cầu vồng sớm tắt, như cột mốc khi con người bước lên mặt trăng, từ sau đó chỉ trôi nổi trong không gian không trọng lực ngoài vũ trụ vô biên… Từng gương mặt chen chúc hiện lên trong đầu tôi, mỗi gương mặt đều ký thác một phần tình cảm của tôi, nào là yêu, nào cay đắng hoặc bi thương, là điều quan trọng nhất đối với tôi, nhưng cái “chia ly” hết lần này đến lần khác, cái chia ly dường như không tránh khỏi, luôn chia cắt tôi với tất cả những người tôi yêu thương, những thay đổi của bầu trời khiến điều quan trọng nhất đối với tôi biến mất như ảo thuật, cuối cùng thành trì ký ức cho tôi nương náu cũng không trụ nổi.

Nền đất lát gạch đỏ trong lúc mơ màng tôi tưởng như là những miếng lưu ly đỏ và xanh trôi lững lờ đan vào nhau. Chủ đề “chia ly” cuốn qua từng chi tiết trong ký ức, tôi run lên như chú gà con tội nghiệp luống cuống giũ nước mưa, nước mắt lăn dài theo điệu nhạc Thanksgiving. Tôi dạng hai chân, giữa hai chân có một chai bia. Ấy không phải nước mắt khổ đau, tôi rơi lệ vì hối hận và giác ngộ. Sợ chia ly, hóa ra bấy nhiêu năm nay tôi vẫn căm ghét chia ly, hóa ra sâu trong đáy lòng tôi không tha thứ cho thế gian có sự tồn tại của chia ly, hóa ra tôi vẫn bưng mặt ngồi thụp xuống khóc lóc ăn vạ như trẻ con để cự tuyệt chia ly với những người mình yêu thương như một nghi thức, thì ra tôi chỉ vội vã chia ly để trốn tránh chia ly, đấy là dụng tâm của tay đạo diễn phía hậu trường dựng nên bằng ấy tình tiết chia ly không giải thích nổi bằng lời như vậy. Chủ đề chia ly, giống như vương quốc Atlantis vùi sâu dưới lòng đất, thình lình trồi lên hoàn chỉnh.

Tôi mặc quần thể thao lam sẫm, rảo bước ra đến đường cái, đường phố Đài Bắc ồn ào cồng kềnh ban ngày như một rãnh nước thối hoắc, đến đêm khuya mới để lộ ra diện mạo bí ẩn mà tĩnh tại của nó. Ngồi trên bậc thang cầu vượt, trong không biết bao nhiêu đêm cô quạnh, tôi đã ngồi cùng một tư thế giống nhau trên bậc thang của những cầu vượt khác nhau, nhớ tới mấy người quan trọng trong đời mình, các cô gái ấy đại diện cho biên niên sử của tôi, giờ đây cầu vượt đã đổi sang màu tím, tôi hiểu rõ và sâu sắc rằng mình đang đợi ở cùng một chỗ, những cây cầu đó cũng là cùng một cây cầu, tôi cũng ngồi thu lu, hai tay ôm gối, nhìn xuống thế giới bên dưới thế này.

 

Bia chát xít, sống một mình suốt hai năm đại học, chẳng biết tôi đã uống bao nhiêu bia, như nước mắt âm thầm rơi chẳng biết là bao, nhưng dường như ngay cả quan hệ giữa bia và tôi lúc này cũng trở nên tỉnh táo. Trong đầu tôi cứ xoay vần một câu hỏi: Nếu giờ tôi chết đi thì rốt cuộc tôi có ý nghĩa gì với thế giới này? Bất luận ra sao, dù tôi có biến thành thân phận gì, cũng không vượt ra ngoài ý nghĩa ấy, không xóa được tư thế ngồi thu lu ấy. Còn thế giới rốt cuộc có ý nghĩa gì đối với tôi? Tôi kích động hẳn lên, tình cảm ồ ạt dâng lên khiến tôi bất giác run rẩy, có, cả thân tâm tôi đều đang khát khao thế giới, khát khao nó cúi xuống nhìn một đứa bé như mình, còn nữa, tôi còn yêu sâu sắc một số người, tình yêu này mới khiến tôi đau đớn.

Tôi bỗng đứng phắt dậy nhoài người ra bên cầu nôn khan, dạ dày trống rỗng, nước chua cuộn lên trong thành dạ dày – “Tôi giết chết người tôi yêu”, câu này buột ra khỏi miệng cùng tiếng nôn khan của tôi, như có một bầy sinh vật nhỏ trong người đã ra sức banh miệng tôi, tự nhảy ra, sau đó lồng ngực tôi rung lên trong tiếng kêu gào thảm thiết. Cảnh tượng một tòa hầm mộ dưới lòng đất hiện ra, điều quan trọng nhất trong lòng tôi cũng đã có một biểu tượng. Bản đồ quan hệ giữa tôi và thế giới giống như những đường nét mơ hồ khó hiểu chôn sâu dưới lòng đất bị cày xới lên, phơi bày ra.

Tôi mặc cho mình khóc òa lên, dẫu khóc to đến đâu chăng nữa, vẫn chỉ là những tạp âm của dòng xe cộ tấp nập trôi qua bên tai. Tôi lần lượt giết tất cả những người tôi yêu trong tâm tưởng, chôn họ xuống mồ rồi tự mình ngồi canh mộ, mỗi ngày trốn trong mồ nhìn họ mà khóc lóc, mỗi khi sao mọc lên lại bò ra khỏi mộ, cắm cây thập giá lại cho ngay ngắn, còn khi không có sao thì nằm trong mồ đợi chết, đây chính là vương quốc Atlantis của “chia ly”. Trong nháy mắt tôi đã hiểu ra rất nhiều rất nhiều, xưa nay chưa có ý tưởng nào mở phần chưa biết trong nội tâm tôi ra thênh thang đến thế. Những người khác đều đã chết, chỉ còn mình tôi sống, thế giới của tôi cũng như một nấm mồ, nên tôi mới bi ai đến vậy.

Ngay sau đó tôi thấy một cỗ quan tài pha lê lớn nhất, bên trong là Thủy Linh. Như đã nói ở trên, người con gái này yêu tôi thành thực. Đến đây tôi mới thực sự cảm thấy hết sức nặng của sự thực này. Nhận thức của tôi về thế giới (muốn quan sát cấu trúc tổng thể của tôi, đây là một chiếc kính tiềm vọng quan trọng) xui khiến tôi lựa chọn chia ly với nàng, giết chết nàng đặt vào quan tài pha lê, vĩnh viễn giữ gìn hoặc chiếm hữu nàng, lại có thể trốn tránh muôn vàn điều đe dọa mối quan hệ trong hiện thực, cùng những thay đổi theo thời gian của nàng trong thực tại, đối với tri giác của tôi, hai điều này có thể sẽ đưa đến chia ly thực sự mà tôi vô cùng sợ hãi. Đây cũng chính là ý nghĩa của việc vội vã chia ly để trốn tránh chia ly.

Điều này đã giải thích vì sao trong mười tám tháng, tôi không hề để nàng đặt chân vào thế giới của tôi một bước. Không phải là không muốn nói chuyện với nàng, không muốn nhìn thấy nàng, trái lại, tình yêu tôi dành cho nàng đã sâu đậm đến mức hóa thành một đồng xu hai mặt, nhưng như tôi thấy, bảo quản thi thể nàng trong quan tài pha lê, có lẽ sẽ gần với cái chân thực của tôi hơn, đó là thế giới tôi có thể tin rằng sẽ vững bền mãi mãi, khiến tôi yên tâm hoàn toàn. Thậm chí sinh mệnh vẫn đang sống sờ sờ của Thủy Linh, đối với tôi cũng chẳng có gì quan trọng.

Kỳ thực, Thủy Linh vẫn đang sống sờ sờ trong cùng một thành phố với tôi. Phải làm sao đây?

 

2

Năm 1989. Thủy Linh. Đường Công Quán. Hiệp hai của mối tình buồn.

“Này, cho em!”

Một sớm mùa đông, cũng giống mùa này năm trước, tôi vừa học bơi xong, cả người lạnh run cầm cập, hiếm lắm mới có hôm dậy sớm, thấy thảm cỏ xanh trên sân trường cạnh sân thể dục kết những hạt sương mai nhỏ như lỗ chân lông. Chạy xe trên lối đi bộ ven sân thể dục, chợt một chiếc xe đạp chắn ngang trước mặt tôi, ném một bức thư vào giỏ xe tôi rồi quay xe vụt đi. Tôi suýt nữa gọi ra tiếng, là Thủy Linh.

“Sao chị lại ra đây?” Tôi vội đạp xe đuổi theo, lấy giọng ôn hòa hiền hậu thường nói với nàng, hỏi. Cảnh tượng tôi đã mơ tưởng cả trăm nghìn lần, giờ đã thành hiện thực. Trong mười tám tháng này, thỉnh thoảng thoáng thấy nàng từ xa ở trường, tôi đều như phải bỏng, hớt hải trốn lánh, thế nên tôi cứ ngỡ rằng nếu nàng thật sự chạy đến đứng trước mặt tôi, hơn nữa còn lên tiếng bắt chuyện với tôi, tôi nhất định chết. Không ngờ khi chuyện xảy ra thực, tôi lại tự nhiên thoải mái như dùng khăn tắm thật to dễ chịu lau mái tóc ướt sũng vậy.

Nàng không buồn nhìn tôi, đầu cũng chẳng thèm quay sang, chăm chú đạp xe, chậm rãi nhấn bàn đạp, nhìn thẳng đường phía trước, một lớp màng mỏng bọc lấy nàng trong trạng thái mắt mù tai điếc. Khăn quàng dài màu tím, có khi trông tôi còn nam tính hơn nàng, nhưng nàng quàng khăn, mặc đồ bò lại toát lên vẻ đẹp trai khiến tôi phải xuýt xoa. Tôi đạp xe song song với nàng, tới ngã tư, nàng thản nhiên phóng thẳng, mặc cho tôi hỏi han đủ kiểu, thấy nàng băng qua giao lộ, tôi cũng chùn hẳn ý định lẵng nhẵng bám đuôi nàng. Bèn dừng lại, giương mắt nhìn theo mãi.

Về phòng, sau mấy phen đấu tranh tư tưởng, lại quay về trường. Vào lớp Thủy Linh đang học, ngồi cuối lớp, chăm chú nhìn nàng ngồi chênh chếch phía trên dựa vào ghế, nàng trước sau vẫn chăm chú nghe giảng, khoảng cách và không thời gian đan chéo vào nhau như vậy, khiến tôi chua chát khôn xiết. Nheo mắt lại, tựa hồ chỉ cần đưa ngón tay ra là chạm được tới nàng, song thực ra lại có vô số lằn ranh chắn ngang giữa chúng tôi. Mỗi lần chỉ cần nàng xuất hiện trong tầm mắt, lại ngỡ như có thể dễ dàng chạm tới nàng, nên cứ ra sức nhón chân vươn tay, tiếc rằng ước lượng bằng mắt thì vậy, nhưng khi với tay ra thì hình ảnh nàng cứ lùi xa dần xa dần.

Nàng lặng thầm chống cự thật lâu, định vòng qua tôi bỏ chạy. Tôi cắm cúi chạy theo, bám sát phía sau nàng, mù quáng để nàng dắt đi, như con nhện nhả tơ trói chặt côn trùng. Bì thư trắng muốt của nàng chứa một bài thơ ngắn, bày tỏ tình cảm định mệnh mà âu sầu tựa một dấu ấn của nàng dành cho tôi. Trong từ trường vừa hút vừa đẩy nhau ấy, ham muốn được kích thích cao độ, pha lẫn giữa mừng rỡ và đau đớn, hoàn toàn đánh mất bản thân.

Nàng cúi đầu đi, mấy lần ngoái lại trừng mắt nhìn tôi trách cứ. Tới bờ hồ dừng lại, xoay người đứng đối diện tôi. Cặp mắt mở to nhìn tôi chằm chằm, bộc lộ lòng can đảm ẩn giấu vài phần ngượng nghịu, hỏi tôi, “Em đến làm gì?”

“Em cũng không biết.” Tôi trả lời vừa vô tội vừa chuẩn bị mặt dày như trước kia, xơi tái nàng.

“Không biết thì- em- đến- làm- gì?” Mấy tiếng cuối gần như là quát lên.

Nàng tức tối hỏi, rồi lại tự mình phì cười. Tưởng như nàng đang tự đùa một mình vậy. Quay mặt ra hồ, nàng ngồi lên băng ghế thép màu trắng, đầu ngón tay mân mê chiếc áo len đỏ, mặt dần đỏ ửng lên.

“Xin lỗi, em nhất thời không kìm chế được, chị thình lình phi xe đạp về phía em, xuất hiện trước mặt em, làm em không sao cầm lòng được, cứ lẽo đẽo theo chị.”

“Nhất thời không kìm chế được á? Vậy em bảo chị sau khi em nhất thời không kìm chế được phải làm gì đây?”

“Nếu thay đổi được thì thay đổi, nếu không thay đổi được thì đành như trước kia đi.”

“Không như trước được.” Nàng lắc đầu quầy quậy, mặt đanh lại vì bực tức, như đang tự trừng phạt vì phạm lỗi lớn.

“Chị lẽ ra phải ở bên cạnh người khác.”

Sau khi lắc đầu như điên dại, nàng chợt buột ra câu này. Mùa thu, khí hậu mùa này suốt ba năm vẫn thế, gió thu trên hồ Túy Nguyệt lồng lộng thổi qua đồng xanh ngút ngát, mặt hồ lay động, cây cối quanh hồ cũng lắc lư xào xạc, tôi có thể cảm nhận sống động hơi thu mát lạnh nhanh chóng được trao đổi qua phổi tôi. Năm kia, năm ngoái, tôi đều trơ trọi đứng giữa đồng thu thế này, như một đốm vàng giữa những héo tàn của vạn vật. Giờ thì đốm vàng này đã được câu nói của nàng đánh thức, loang ra làm tôi héo quắt đi.

Ôm nhau khóc nức lên, chúng tôi giống như một đôi tình nhân trốn chạy đến tận chân trời. Vẫn đứng trơ trọi giữa đồng thu.

Nàng trách tôi sao không xuất hiện sớm, tôi biết rõ nỗi khổ của nàng. Tôi cũng gào lên vì sao lại ở bên cạnh người khác, nàng thấu hiểu nỗi khổ của tôi. Như hai con thú lao vào nhau lần cuối, nhe răng nanh sắc nhọn cắn xé da thịt đối phương, vừa là yêu vừa là hận. Không cách nào liếm vết thương, chỉ có thể ở trước mặt đối phương kêu gào như điên dại.

Huống hồ “người khác” cũng là một cô gái. Câu này đâm trúng tôi, làm tôi câm nín.

Thủy Linh kể, mấy hôm trước, vào ngày sinh nhật, nàng đã nhận chiếc nhẫn người kia tặng, nhận lời sẽ ở bên người ta, hơn nữa còn hứa sẽ cùng nhau đi du học. Còn bông hồng tôi len lén đặt trước cửa nhà Thủy Linh, khi nàng trở về từ ánh nến của bữa tối sinh nhật, đã giơ bàn tay đeo nhẫn người kia tặng nhặt lên, chảy ra khao khát được sờ chạm nữa, tín hiệu vẫn ngày đêm đợi chờ nàng trước ngày hôm ấy lại định thôi thúc nàng lao vào màn nhảy múa điên cuồng đến mất hồn, hơn nữa điệu múa điên cuồng lần này lại là một gông xiềng mới.

Đợi tôi đến tháng thứ mười, nàng cười ngơ ngẩn, ánh mắt cứng đờ như người gỗ. Ngày đêm ở bên tôi, thần hồn điên đảo như kẻ tâm thần, nàng muốn bấu víu vào một người khác, trốn khỏi nơi này. Nàng liếc xéo tôi một cái sắc lẻm như dao. Thế rồi nàng chọn một người khá “gần” với tôi, chứ không chọn một người đàn ông “khác loại”. Bởi điều đó sẽ phá hủy một tôi mà nàng vẫn giữ gìn hoàn hảo trong trí nhớ, nàng nói nàng đã quyết định sẽ đem theo tôi khi đi cùng người kia, không ai đoạt được tôi trong lòng nàng cả, nhất là tôi hiện tại.

Lòng tôi đầy đau đớn, xót cho những giày vò điên đảo mà nàng phải chịu bởi hành vi dứt áo ra đi phi lý của tôi, thương cho những khổ sở nàng âm thầm chịu đựng mỗi lần trốn tránh tôi, nhưng tình yêu cố chấp đến bệnh hoạn của nàng lại làm tôi đau đớn đến xương tủy, cũng vì sợ hãi sẽ lại đánh mất ý nghĩa về tôi trong quá khứ mà nàng hằng nâng niu nên nàng đã trở nên thù địch với tôi trong hiện tại.

Trời ạ! Đấm ngực giậm chân. Có phải nàng sắp bị đày vào quy hồi vĩnh cửu không?

3

Thủy Linh,

          Đổi thành em thổ lộ với chị nhé. Năm nay em đón sinh nhật hai mươi tuổi một thân một mình, muốn chết mà không chết được. Chẳng cách nào quăng mình đi, nhảy xuống vách núi chết, em đã tự quyết định với mình nhưng sức mạnh trong cơ thể dồn cho quyết định vẫn còn chưa đủ. Vào khoảnh khắc giẫm chân lên lằn ranh, hình ảnh chị lại tràn ngập hết lòng em, em chợt hiểu ra trong thế giới mênh mông này, vẫn còn một chị yêu em. Chính là như vậy, hơn nữa chỉ có mình chị thôi, người nhà tuy yêu em, thậm chí có thể hi sinh tất cả vì em, nhưng cái họ yêu đó không phải là em, chẳng có bất cứ ai yêu được em cả, em đau đớn khôn xiết, chỉ có chị và em cùng bệnh thương nhau, em từng mở ra tất cả những gì bí ẩn trong em cho chị hoàn toàn, tình yêu giữa hai chúng ta giống như tia X vậy, xuyên thấu cái hạt nhân hỗn độn của em. Thế nên cuối cùng em vẫn chẳng biết mình nhớ được chuyện “có một chị yêu em” từ đâu nữa, chuyện này từ lâu đã đóng đinh em lại trong một góc khuất mà em không biết, khiến em không sao lìa bỏ vùng đất sống được.

          Trước kia em không hiểu, giờ mới sực vỡ lẽ, khiến em đau đớn muốn chết, như thể cả lãnh địa mà em tồn tại bị khoanh vùng ra vậy, em không đủ sức chết, mà điều duy nhất đóng đinh em lại khiến em còn chút nào lưu luyến sự sống, em đã đẩy nó ra từ lâu, em đã hoàn toàn lạc hướng, điều duy nhất còn le lói sáng trong em, em lại đã để vuột mất nó khỏi thế giới hiện thực, vì em không hiểu.

          Thế nên em đã quay về. Đúng đấy, là quay về. Từ nay em sẽ thay đổi hoàn toàn. Em muốn chăm sóc chị, muốn tiếp tục mối liên kết trong thực tại với chị, điều đó từ nỗi sợ chí mạng đã chuyển thành một nguyện vọng sống động, nỗi kinh hoàng trước ham muốn này quả thực đã rút lui một cách bí ẩn. Em tặng hoa hồng vào sinh nhật chị, chẳng phải muốn thay đổi điều gì đặc biệt, có lẽ chị sẽ thấy thật khó tin, song hành động ấy chỉ nhằm cho thấy em không cần phải kìm nén tình cảm tự nhiên của em dành cho chị nữa.

          Sau mười tám tháng xa cách, em lại đứng trước cửa nhà chị, cánh cửa sắt trắng bạc chạm hoa, hết sức nhẹ nhõm. Biết chị vĩnh viễn sống trong đó, em cũng chẳng vội tìm chị, chị đã ở trong lãnh địa của em, trong cánh cửa sắt chạm hoa rồi. Lúc ấy trong lòng em, quan hệ của chúng ta đã là thế này rồi, chẳng có thứ gì chia cắt được đôi ta nữa. Em tự nhủ lòng bất luận trong hiện thực mối quan hệ của chúng ta ra sao, thì em cũng muốn quay về lãnh địa của mình, ở bên cạnh chị như một vị thần hộ mệnh về mặt tinh thần. Mà như vậy, chẳng một thứ gì chia cắt được mối dây liên kết sinh mạng hai ta cả.

          Chị yêu em, vậy mà trước đây em chưa bao giờ chịu hiểu. Trái lại, điều này chính là hạt nhân căn bệnh thèm chết của em. Em không tin có người yêu được cái tôi thực sự của em, kể cả chị.

          Tại sao lại không chịu hiểu? Điều này liên quan tới vấn đề cố hữu của em. Từ thời thiếu nữ em đã bắt đầu biết yêu người khác, em không hiểu em như thế này rốt cuộc là vì sao? Khao khát một con người khác bên ngoài mình giống như một chiếc chìa khóa, lần lượt mở ra những bí mật riêng giấu bên trong em, giống như một đồ án vốn được chạm khắc ở đó, đang từ lờ mờ dần hiện rõ hẳn lên, rõ đến mức khiến em không chịu nổi, đó là tình thế tồn tại của em, cũng là nỗi khổ trong tồn tại của em.

          Chị biết đấy, em lúc nào cũng yêu phụ nữ, ấy là đồ án bên trong em. Nhưng chị đâu có biết, năm xưa khi đi cùng chị, trong lòng em khổ sở biết nhường nào, mà em lại không cách nào tỏ lộ cho chị hiểu được. Sống là đau khổ, sống là tội ác, vậy thì để em rời xa chị vậy.

          Em từng nói rằng chị hạnh phúc thật đấy, điều đó khiến em rất cô đơn, thật ra bản thân em bị lớp lớp đá vôi đắng ngắt bọc xung quanh, chị không thể chạm đến em được, chỉ có thể dựa vào linh cảm tình yêu, mò mẫm như người mù mò chữ, hình dung được một dáng hình đại khái, còn đau khổ chốc chốc lại đem em ra mà chưng khô, bên trong lớp đá vôi, chị làm sao mà biết được. Thế nên từ khi chị cũng bước vào trong đá vôi, giống như a xít lại càng đẩy mạnh chưng cho em phân hủy trong đau đớn, mãi tới khi sản phẩm phân hủy nhấn chìm em, bắt em bỏ chạy mới thôi, chị đâu có hiểu em đã thay đổi thế nào, cũng không hiểu số mệnh chị đang bị em cuốn đi đâu.

          Chị yêu phụ nữ như một điều tự nhiên, như yêu đàn ông vậy, chị không tin rằng có bi kịch, cũng không muốn thừa nhận sẽ có bất hạnh chực chờ phía trước, thế nên chị luôn quy những đau đớn tái tê trong ánh mắt em là do tính tình bi kịch bẩm sinh của em, chị chỉ tận hưởng hạnh phúc và những xúc cảm mãnh liệt trong tình yêu mà thôi.

          Còn em là ông bố trẻ của chị, là người yêu mang mỹ cảm tinh thần đặc biệt của chị, tất cả đều bình thường, trong mắt chị ấy là hạnh phúc bình thường, điều ấy khiến em bị nguyền phải một mình gánh số mệnh chung của hai ta. Tuy tình yêu nảy sinh giữa hai ta nhưng lại chia đôi ta thành hai nửa.

          Em sống trong thế giới “đồ ăn có độc”. Em yêu một người phụ nữ đồng loại với mình, bằng tâm thế hết-thuốc-chữa, từ khi ý thức về tình yêu nảy mầm trong đời em tới tận bây giờ, ba chữ “hết thuốc chữa” đã bao quát toàn bộ đau khổ của em, hình phạt ấy cũng sẽ là cái ách nặng nề em phải đóng suốt kiếp này.

          Xuôi theo ham muốn của mình, ăn thứ “thức ăn” phụ nữ này, cơ thể em sẽ trúng độc, trước sự an bài ấy, em tìm ra được ba phương án giải quyết: (1) thay đổi đồ ăn, (2) phát minh ra thuốc giải độc, (3) sách lược sinh tồn mang tính thay thế.

          Thay đổi đồ ăn. Trước khi chấp nhận chị, em đã cố hết sức dùng cách này hòng xoay chuyển số mệnh. Suốt thời tuổi trẻ, em dồn hết tâm sức để cách ly ham muốn của mình, sau khi phát hiện ra ép mình đi theo hướng ngược lại thật là vô dụng, em tạm thời quây nỗi sợ hãi bản thân lại trong một phạm vi, để tránh khả năng duy nhất là nó không kiềm được lại lan rộng ra.

          Đây là một giả thiết lừa mình dối người: Nếu em yêu được đàn ông thì nỗi đau đớn khi yêu phụ nữ sẽ biến mất, sự thực hình thành từ nhận thức về bản thân cũng sẽ “không thấy nữa”. Thực ra yêu phụ nữ và yêu đàn ông vốn là hai chuyện không liên quan, một khi ham muốn phụ nữ đã lộ ra, bất luận về sau nó có biến mất hay không, hoặc tồn tại trong ký ức dưới diện mạo nào, thì nó cũng đã ở bên trong em, như phần đối kháng xung đột với nó cũng đã ở đó từ lâu, theo cùng một nguyên lý. Giống một ang nước đã đổ màu nhuộm đen vào, dù về sau có đổ thêm màu khác, may ra chỉ có thể thay đổi được màu sắc bề ngoài, chứ không thể gạt bỏ được sự thực rằng trong nước đã từng có màu đen.

          Em trước giờ vẫn không cách nào yêu được đàn ông, điều ấy đương nhiên như xưa nay đàn ông nói chung cũng không yêu người đàn ông khác vậy. Bởi thế mệnh lệnh “thay đổi đồ ăn” xuất phát từ nội tại đã sỉ nhục em suốt một thời gian dài. Trước khi em nhận ra cái tôi của mình khoác dạng mạo không được cả xã hội lẫn bản thân chấp nhận thì nó đã hình thành xong chỉnh thể tự nhiên rồi, còn em chỉ có thể gào thét, sợ hãi, đánh đập nó, tới khi thực sự bất lực thì lại phủ định và sát hại bản thân trên khái niệm. Chị có hiểu nổi những đau khổ ấy không?

          Yêu chị. Trao đi bản thân mình. Hồi tưởng lại thì đó là một quá trình bi thảm tột độ. Khi rời xa vợ mãi mãi, Gide đã viết thư từ biệt nói rằng, “Ở bên cạnh em, tôi gần như mục rữa.” Mở lòng ra yêu mà chưa kịp phát minh ra thuốc giải độc chính là quá trình thối rữa.

          Trong nửa năm ngắn ngủi yêu nhau, em là một con “quái vật”, dùng bàn tay quái vật vuốt ve ôm ấp chị, dùng cái miệng quái vật hôn chị, cồn cào thèm muốn thân thể chị bằng dục vọng quái vật, sau đó tận hưởng trọn vẹn ánh mắt yêu thương đẹp đẽ chẳng mảy may bợn bóng quái vật của chị, tất cả những điều này đều ăn mòn em một cách tàn khốc.

          Em không có tư cách yêu chị. Em giãy giụa với cái “tư cách” này trong tâm khảm, không cách nào nhổ được cái cảm nhận về bản thân như một con quái vật ra khỏi thớ tim mình, để rồi cảm nhận quái vật ấy được rắc lên vết thương “không có tư cách” như rắc muối.

          Chị giống như một địa hạt mà em bị đẩy đến gặp bản thân mình, tình yêu dành cho chị càng sâu sắc, những gương mặt hung tợn của bản thân quái vật mà em thấy lại càng nhiều, sau khi lần lượt gỡ từng vòng băng vải quấn chặt mình ra, hình dạng thực của con quái vật bên trong đã vượt xa tưởng tượng. Đêm đêm, em kinh hãi đến mức không sao hít thở và ngủ yên nổi vì sự sinh thành của nó, trằn trọc trong đau khổ, chẳng khác nào tha theo cơ thể bệnh nặng lâu ngày, tuyệt vọng kêu gào từ gốc lưỡi.

          Chẳng hiểu đó là chặng đường quanh co của tự nhận diện mình hay tự hình thành nữa. Tóm lại em đã bỏ chạy, như mũi tên đặt lên dây cung đã căng, vùn vụt bay ra khỏi địa hạt ái tình, nỗi tự ti và căm ghét làm em muốn nổ tung kéo căng dây cung cực đại, em đầu hàng, giữa khi giãy giụa thì đã lụi tàn. Ý chí của cây cung bắn em đi, xuyên thủng cả bia, số mệnh của chúng ta thực sự được mũi tên ấy khâu lại thành một trong vũng máu. Em đã dùng đến cách ác độc nhất, tàn nhẫn chém ngang lưng chị, vứt ra đồng hoang, mặc cho chị vật nài năn nỉ, vậy mà trong khi hoảng sợ, những giọt nước mắt vô tội của chị vẫn lấp loáng sáng lên niềm tin ngoan cố vào em.

          Em không sao chấp nhận nổi bản thân, bản-thể-em được dùng khi đôi ta yêu nhau cũng chẳng cách nào giải độc nổi, mầm độc đã bị trồng xuống từ lâu, mầm độc do toàn bộ loài người gieo xuống, tất cả bọn họ reo hò ầm ĩ như một dàn đại hợp xướng để hạ độc, khi còn chưa đưa cái tôi này ra trước những người khác, em đã thay họ đóng dấu “phế phẩm” lên rồi xé tan tành.

          Trước sinh nhật hai mươi tuổi, em không hề tin chị yêu em. Kết quả là em đã sai hoàn toàn, đây mới thực sự là tội lỗi, sự căm ghét và nguyền rủa bản thân đã trét phân lên mắt em. Vì quá khao khát được yêu, nghĩ đến khả năng được yêu còn hại đến lòng tự tôn hơn là tin chắc không được yêu, nên em cho rằng mình không xứng được yêu. Tuy chị tỏ ra rằng chị yêu em, nhưng em nghĩ đó là do chị không có kinh nghiệm yêu đương đàn ông, không biết chúng ta sẽ phải đối mặt với những kỳ thị thế nào từ xã hội, cũng đâu biết tới đầm lầy đầy rẫy xấu xa trong lòng em. Em nghĩ cuối cùng chị vẫn cần một người đàn ông, tình cảm dành cho em chỉ là bối rối nhất thời, sớm muộn gì chị cũng sẽ ném em ra bãi rác như một chiếc dép rách.

        Còn lại đành phải sống bằng “sách lược sinh tồn mang tính thay thế” thôi. Em đã liên tục thay đổi các cách khác nhau để lấp đầy hố sâu đói ăn nọ, cái hố vốn dĩ được đậy điệm bằng cỏ tranh đã sâu hoắm, giai đoạn nhịn ăn đã kết thúc, lại nhiễm phải chất độc sau khi ăn vào. Cảm giác “đói, khát” dục tình như đá ngầm nhô lên từ lòng đất, sau khi bị tách khỏi ngọn cỏ độc là chị, đã lập tức ăn mòn cái lõi than của sinh mệnh em.

          Thủy Linh, chị không tưởng tượng được đâu, trong mười tám tháng ấy, em lúc nào cũng sợ mình sẽ như dầu cạn đèn tàn, cố mượn những việc ồn ào hòa vào đám đông, theo đuổi những mối tình ngắn ngủi hời hợt, mượn men rượu làm tê liệt bản thân, hết lần này đến lần khác ép bản thân sống tiếp, thảm hại như chó chạy khắp nơi kiếm ăn vậy.

          Ôi, số mệnh đã đối đãi em như thế đấy! Khi em ngoái lại, khi nghe tiếng chị gọi mà em ngoái lại, số mệnh mới nghiệt ngã với em làm sao, chị nói vừa rồi đã quyết đem theo em khi đi cùng người khác. Lẽ nào chị không biết em định quay lại nương nhờ chị ư? Khi chị kể với em về người khác hòng làm em đau khổ một cách ác nghiệt, dường như tòa tháp khổ hình cao ngất em dựng trên quan hệ của đôi ta đã sụp đổ tan tành trong nháy mắt. Thực mỉa mai lắm thay, em rời khỏi người đẹp là chị, mong rằng dấu vết của con quái vật là em sẽ phai nhòa trên thân thể chị, vùi vào tầng tro bụi sâu nhất, chị cắt đứt sợi dây nối với em, quay về phía bình thường, lấy chồng đẻ con, sống trong phạm vi thế giới bình thường, ít nhất thì tất cả văn hiến văn minh của cả nhân loại đều ủng hộ những may mắn và bất hạnh bình thường như thế, em mong rằng chị cũng có thể bước vào bản đồ ấy.

          Dù sao chị và em bản chất cũng không giống nhau lắm, chị vẫn là kiểu con gái được xã hội đóng dấu bình thường, chị yêu em bằng cơ thể mẹ nặng tính âm, tình yêu của chị có thể vượt lên trên một người đàn ông bình thường, về cơ bản, chị chỉ khác một cô gái bình thường ở chỗ giàu lòng bao dung hơn, người thay đổi về chất trong mối quan hệ của chúng ta là em, là em bị chị xé toang thân xác mang tính dương, mà cái em biến chất ấy đã bị ném ra khỏi hạt nhân ý thức của nhân loại, nhưng em cho rằng chị vẫn chưa bị ném ra, chị vẫn có thể quay về nơi em đã bị ném.

          Em trở về, mọi thứ đã khác. Người yêu mới mà chị chọn khiến em đau đớn, gần như là bị làm nhục. Kobo Abe trong Người ở hộp đã viết về một người đàn ông giấu mình trong hộp và đi lại khắp nơi, từ trong hộp, anh ta nhìn trộm thấy một cảnh: một người đàn ông khác cũng nhìn trộm từ trong hộp ra, khiến một cô gái lõa lồ trước mắt lên cơn cực khoái, người đàn ông trong hộp cảm thấy vừa giận dữ vừa nhục nhã, có lẽ ví dụ này chẳng sát chút nào, nhưng cũng có thể diễn tả phần nào cảm giác gờn gợn khó chịu của em, thể hiện đôi chút sự phân cực của nó.

          Mấy ngày gặp lại, em đã tốn rất nhiều thời gian hòng đi sâu vào những chi tiết nhỏ của chị, nhưng luôn bị cảm giác nhục nhã ngăn trở, luôn tưởng tượng ra hình ảnh người yêu mới của chị, không sao ngăn nổi, giống như lấy đường nét em làm bia, bắn liên tiếp hàng loạt phát súng vào, phác họa nên từng chi tiết.

          Trong cuộc hồi quy ấy, em nào có ngờ lại xuất hiện tấm lưới mới dệt của số mệnh và chất bài tiết mới trong em!

          Viết tới đây, tay em đã mỏi nhừ, run rẩy. Mãi tới giờ em vẫn tin rằng chị yêu em, điều ấy giống như một thứ đức tin, chống đỡ em bơi qua ranh giới chết của mình, bơi qua không thời gian hiện thực của mười tám tháng xa cách, tới quy y nương nhờ, nhưng vì sao mãi tới lúc này chị mới ra quyết định, quyết định mà trước kia em vừa sợ hãi vừa chờ mong, ném em ra bãi rác như một chiếc dép rách? Em ngụp lặn trong tro tàn vẫn không tìm thấy em, chị đã đưa em lên bàn thờ, nhưng lại thắp nhang cho kẻ khác, em biết đi đâu tìm đức tin của mình đây?

          Em biết lần này mình khó mà nhảy tường chạy thoát được nữa, một tấm lưới mới đã được dệt xong từ khoảnh khắc gặp nhau. Em trút bỏ lớp niêm mạc “không có tư cách”, cảm giác có tội cũng bị làn sóng chết đánh dạt đi, chỉ đem theo chút phức cảm tự ti, sẵn sàng cùng chị trần trụi ôm lấy nhau. Thậm chí em đã nghĩ dù chị lựa chọn một cuộc hôn nhân bình thường, em vẫn sẽ trông nom chị như một người thân. Quyết tâm yêu như thế đã đủ chưa? Đã đủ chưa? Ấy vậy mà cuộc đời lại đen tối hơn em tưởng tượng, tình hình cũng không đơn giản, chúng ta đứng giữa ranh giới giữa hút và đẩy, giữa chúng ta là chằng chịt gai nhọn, hai người (thậm chí ba người) đều rách da chảy máu, nhưng không sao chạy thoát. Nói cho em biết đi. Chỉ một lòng sôi sục, thuần khiết, nhẫn nại và quyết tâm muốn yêu thôi, có đủ không? Có đủ không?

4-1-1989

Tố Hinh dịch

[1] Khói đốt lên từ phân sói, xưa kia thường được dùng để báo hiệu trong chiến tranh. (ND)

 

 

Sách đã được NXB Phụ nữ phát hành năm 2022.

Nhật Ký Cá Sấu

Chấm sao chút:

Đã có 1 người chấm, trung bình 5 sao.

Hãy là ngôi sao đầu tiên của chúng tôi <3

Người góp chữ

Tố Hinh

Thợ cày toàn thời gian.

Theo dõi Zzz Review năm bữa nửa tháng của chúng tôi

Be the first to comment

Bạn nghĩ sao?

%d bloggers like this: